Toronto’da Biidaasige Park’ın girişinde yer alan Orange Functional, basketbol sahasının alışılmış düzenini bir ağacın organik formuyla bir araya getiriyor. Alexandre Arrechea tarafından tasarlanan heykelin parlak turuncu gövdesinden dallar gibi uzanan çelik kolların uçlarında basketbol potaları bulunuyor.
Arrechea, birkaç yıl önce Orange Tree adlı çalışmasında da basketbol potalarını bir ağacın dallarının uçlarına yerleştirmişti. Yaklaşık 7 metre yüksekliğindeki bu önceki versiyonda basketbol topları da ağacın meyvelerini andıracak şekilde dalların arasında ve altında yer alıyordu. Eser, basketbol sahasının tanıdık sembollerini çoğaltarak oyunun alışılmış biçimini neredeyse tanınmaz hale getiriyordu.
Başarısız görünen bir atış beklenmedik şekilde basketle sonuçlanabiliyor
Orange Functional ise bu fikri gerçekten oynanabilir hale getiriyor. 2022’de New York eyaletindeki Columbia County’de bulunan Art Omi’nin Sculpture & Architecture Park’ı için üretilen eser, sanatçının ilk işlevsel basketbol heykeli olarak tanımlanıyor. Çelik, basketbol ağları ve boyadan oluşan çalışma, 120 dönümlük çağdaş sanat parkında sergilendi.
Ziyaretçiler kendi basketbol toplarını getirerek heykelin potalarında atış yapabiliyor
Arrechea, 20 yılı aşkın süredir kamusal buluşma alanlarının politikalarını incelerken basketbol sahasının sembolüne de tekrar tekrar başvuruyor. Orange Functional ile standart bir basketbol potasının tasarımını değiştirerek oyunun geleneksel kurallarını sorguluyor ve izleyicileri bildikleri kuralların yerine yeni oyun biçimleri geliştirmeye davet ediyor. Ziyaretçiler kendi basketbol toplarını getirerek heykelin potalarında atış yapabiliyor.
Heykelde topun hareketi de ağacın meyve verme fikrini tamamlıyor. Bir potaya atılan basketbol topu aşağıdaki başka bir potadan geçebiliyor; böylece başarısız görünen bir atış beklenmedik şekilde basketle sonuçlanabiliyor. Topların dalların arasından geçerek yere düşmesi, ağaçtan düşen portakalları çağrıştırıyor. Toronto’daki çalışmada da bu oyun, yeni park alanındaki ağaçlandırmayla yan yana gelerek doğal bir uyum oluşturuyor.
1970 doğumlu Kübalı sanatçı Alexandre Arrechea, 1991-2003 yılları arasında Marco Castillo ve Dagoberto Rodríguez Sánchez ile birlikte Kübalı sanat kolektifi Los Carpinteros’un kurucu üyelerinden biriydi. Solo çalışmalarında ise kamusal alan, mimari, kent yaşamı ve toplumsal davranışlar arasındaki ilişkiyi ele alan heykel ve yerleştirmeler üretiyor. Orange Functional da izleyicinin yalnızca baktığı değil, fiziksel olarak katıldığı çalışmalarından biri olarak öne çıkıyor.
Toronto’daki eser, 2026’da açılan Lassonde Art Trail’in parçalarından biri olarak izleyiciyle buluştu. Yaklaşık 4 kilometre uzunluğundaki açık hava sanat rotası, Toronto’nun kıyı bölgesindeki yeniden dönüşüm çalışmalarının bir parçası olarak 17 eserle başladı. Proje, kalıcı ve geçici işleri bir araya getirirken, sanatın yanı sıra parkı kullanan kent sakinlerinin gündelik deneyiminin de bir parçası olmayı amaçlıyor.
Bu gönderiyi Instagram’da gör
Bu gönderiyi Instagram’da gör
Görsel: Alexandre Arrechea
Sanatçıların Tasarladığı Pinpon Masalarıyla Kumsalda Kamusal Sanat Deneyimi
