Bir dönem yalnızca eğlence aracı değil, aynı zamanda kültürel birer nesne olan oyun makineleri; cesur endüstriyel tasarımları ve dokunsal kontrol mekanizmalarıyla oyuncuları uzun süreli oyun deneyimlerine davet ediyordu. Zamanla bu makineler, her oyunun önceden programlanmış kalıplar ve tahmin edilebilir sonuçlarla tanımlandığı sabit deneyimlerin simgesi haline geldi. Teknoloji ajansı SpecialGuestX tarafından Google geliştirilen Conway’s Arcade ise bu tanıdık fiziksel formu yeniden ele alarak, oyun makinesindeki oyununun ne olması gerektiğine dair yerleşik fikri sorguluyor. Bunu da gizli bir altyapı olarak değil, oyunun bizzat itici gücü haline gelen hesaplama sistemleri aracılığıyla yapıyor.

Klasik oyunlar her seferinde yeniden doğuyor

NeurIPS 2025 konferansında tanıtılan Conway’s Arcade, klasik atari mantığını evrilen, kural temelli bir sisteme dönüştüren üretken bir oyun yerleştirmesi olarak tasarlandı. Proje, karmaşık hesaplama fikirlerini doğrudan etkileşim yoluyla aktarmayı amaçlıyor; sabit oyun kurgularının yerini gerçek zamanlı olarak ortaya çıkan deneyimler alıyor. Gemini tarafından oluşturulan kurallar ve yönlendirmeler doğrultusunda tasarlanan her oyun, hesaplama teorisini izleyicinin gerçekten dokunabileceği bir şeye dönüştürüyor.

Sistem, önceden yüklenmiş oyunları çalıştırmak yerine Space Invaders, Breakout, Flappy Bird ve Chrome Dino gibi tanınmış yapımlardan ilham alarak yeni oyun varyasyonları üretiyor. Akıllı sistem, oyun mekaniklerini uyarlanabilir bir mantık üzerinden yeniden kurguluyor. Projenin kavramsal omurgasını ise matematikçi John Conway tarafından geliştirilen Game of Life modeli oluşturuyor. Bu modelde, hücreleri yöneten basit kurallar beklenmedik derecede karmaşık desenler ortaya çıkarıyor.

SpecialGuestX, bu prensibi oynanabilir bir çerçeveye dönüştürerek hareket, çarpışma ve davranışların önceden yazılmış senaryolar yerine dinamik olarak belirlendiği bir sistem kurdu. Oyuncunun girdileri kuralların nasıl evrileceğini etkiliyor; böylece her oyun oturumu tekrar edilebilir bir bölüm dizisi yerine benzersiz bir hesaplama sonucuna dönüşüyor. Tanıdık görsel dil ve kontroller deneyimi sabitlerken, alttaki mantık oyunun davranışını sürekli yeniden şekillendiriyor.

Sezgisel ve öngörülemez bir oyun deneyimi

Gerçek zamanlı etkileşimlere yanıt veren uyarlanabilir sistemler sayesinde oyun deneyimi sezgisel kalırken aynı zamanda öngörülemezliğini koruyor. Oyuncular, oynadıkça desenleri ve ilişkileri fark etmeye başlıyor; talimatla değil, deneme-yanılma yoluyla sistemin mantığını öğreniyor. Ortaya çıkan deneyim, sabit mekanikler üzerinde ustalaşmayı değil, merakı ödüllendiren bir keşif sürecini öne çıkarıyor.

Conway’s Arcade’in fiziksel tasarımı da bu yaklaşımı destekliyor. Tamamı alüminyumdan üretilen kabin, tek bir kişi tarafından bir saatten kısa sürede monte edilebilen hafif ve modüler bir yapı olarak tasarlandı. Barselona merkezli atölye 6punyales tarafından üretilen donanım, dayanıklılık ile taşınabilirlik arasında denge kurarak sergi ve seyahatler için uygun hale getirildi. Mekanik joystick’ler, dokunsal butonlar ve kırmızı mandallı anahtarlar klasik atari arayüzlerine gönderme yaparken; temiz hatlar, açıkta bırakılmış strüktür ve özel tasarlanmış yazı karakteri makineye çağdaş bir kimlik kazandırıyor.

Üretken davranışı net ve okunabilir kılmak için sade bir 8-bit estetiği tercih edildi

Görseller ise nostalji amacıyla değil, üretken davranışı net ve okunabilir kılmak için tercih edilen sade bir 8-bit estetiğini izliyor. Ekrandaki oyun öğeleri, bir sistem içindeki bağımsız ajanlar gibi davranarak kural değişikliklerinin etkilerini görünür hale getiriyor. Hesaplama süreci gösterinin arkasına saklanmak yerine doğrudan sergileniyor; oyun, kavrayışın aracı haline geliyor.

Yapay zekâ ve makine öğrenimine aşina bir izleyici kitlesine sunulan ve Google tarafından sipariş edilen Conway’s Arcade, soyut fikirleri erişilebilir kılmasıyla dikkat çekiyor. Proje, oyun kabinini bir iletişim aracına dönüştürerek basit kuralların nasıl karmaşıklık, yaratıcılık ve sürpriz üretebildiğini gösteriyor.

Görsel: SpecialGuestX