21. yüzyılın ilk çeyreğini geride bırakırken edebiyat ve sinema başta olmak üzere birçok eserdeki fikri mülk lisanslarının ömrünü doldurduğunu ve kamuya açıldığını görüyoruz. 2024 itibarıyla Disney’in Mickey Mouse’unun erken dönem versiyonu olan Steamboat Willie kamuya açılmıştı. 1 Ocak 2026 itibarıyla ise bu kervana Betty Boop ve Pluto başta olmak üzere birçok kitap ve film de ABD’deki lisanslarının süresini doldurdu ve kamu kullanımına açıldı.
1925’te kaydedilmiş sesler ve 1930’da yayınlanmış diğer telifli eserler bu yıl itibarıyla artık yeniden kullanıma ve işlemeye elverişli hale geldi. Duke Üniversitesi’nden Jennifer Jenkins ve James Boyle tarafından hazırlanan derlemede yıllık olarak takip sürerken edebiyat açısından da ilginç eserler yer alıyor.
Günümüzde bir romanda veya görsel projede bu tip geçmiş eserleri bir telif baskısı hissetmeden kullanabilmek ise günümüz ile geçmiş arasında bir köprü yaratıyor.
1 Ocak 2026 itibarıyla kamuya açılan eserlerden bazılarını aşağıda bulabilir, tüm listeye buradan, bu yılın listesine ise buradan ulaşabilirsiniz.
Kitaplar:
William Faulkner, Döşeğimde Ölürken
Dashiell Hammett, Malta Şahini
Agatha Christie, Ölüm Çığlığı (Miss Marple’ın yer aldığı ilk roman)
Noël Coward, Private Lives
T.S. Eliot, Kutlu Çarşamba
Olaf Stapledon, İlk ve Son İnsanlar
Sigmund Freud, Medeniyet ve Hoşnutsuzlukları (Orijinal Alman baskısı, Das Unbehagen in der Kultur)
Karakterler, Çizgi Romanlar ve Çizgi Filmler:
Betty Boop, Fleischer Studios’un Dizzy Dishes ve diğer çizgi filmleri
Rover (Daha sonra güncellenen ismi ile Pluto), Disney’in The Chain Gang (isimsiz bir tazı olarak) ve The Picnic (Rover olarak)
Dokuz yeni Mickey Mouse çizgi filmi, ilk çıkış yapan Mickey Mouse çizgi romanı ve on yeni Silly Symphonies çizgi filmi
Filmler:
Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok, (All Quiet on the Western Front), yönetmen Lewis Milestone
Cehennem Melekleri (Hell’s Angels), yönetmen Howard Hughes
The Big Trail, yönetmen Raoul Walsh
Anna Christie, yönetmen Clarence Brown
Görsel: YouTube
